CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE
Społeczna
natura człowieka
- Istota społeczna: Człowiek z natury dąży do
życia w grupie, co jest niezbędne do jego rozwoju.
- Potrzeby ludzkie:
- Biologiczne (fizjologiczne):
Niezbędne do przetrwania (np. głód, sen).
- Społeczne: Takie jak
bezpieczeństwo, bliskość, przynależność oraz uznanie.
- Zaspokajanie potrzeb: Odbywa
się przy udziale innych ludzi.
- Piramida Maslowa: Hierarchia dzieląca potrzeby na te niższego rzędu (podstawowe) oraz wyższego rzędu (samorealizacja).
Proces
socjalizacji
- Definicja: Proces trwający przez całe
życie, dzięki któremu uczymy się funkcjonować w społeczeństwie.
- Kto na nas wpływa:
- Rodzina (rodzice jako pierwsi
przewodnicy).
- Szkoła (nauczyciele i
rówieśnicy).
- Otoczenie (środowisko pracy,
organizacje).
- Indywidualność: Na proces socjalizacji wpływa
również nasza osobowość.
Role
społeczne
- Definicja: Zespół oczekiwań otoczenia
wobec osoby zajmującej konkretną pozycję.
- Rodzaje ról:
- Stałe: Np. syn, córka,
obywatel.
- Zmienne: Np. uczeń, klient,
pracodawca.
- Cechy ról:
- Zależą od wieku i kultury.
- Wiążą się z prawami,
obowiązkami i odpowiedzialnością.
- Konflikt ról: Sytuacja, gdy wymogi dwóch
różnych ról (np. rola kolegi i rola ucznia) wykluczają się wzajemnie.
- Zespół ról: Wszystkie role, które dana
osoba pełni w tym samym czasie.
Samoocena
- Kształtowanie: Wpływają na nią nasze relacje,
pełnione role oraz stopień zaspokojenia potrzeb.
- Porównywanie: Często oceniamy siebie poprzez
pryzmat sukcesów i cech innych ludzi.
- Rodzaje samooceny:
- Zaniżona (niedocenianie się).
- Zawyżona (przecenianie własnych
możliwości).
- Obiektywna (zrównoważona i
zgodna z rzeczywistością).
Normy
społeczne
- Definicja: Przyjęte wzory zachowań, które
organizują życie w grupie i chronią wartości.
- Podział norm:
- Prawne (ustanowione przez
państwo, spisane w kodeksach).
- Moralne (oparte na sumieniu i
rozróżnianiu dobra od zła).
- Obyczajowe (wynikające z
tradycji i kultury bycia).
- Religijne (obowiązujące
członków danej wspólnoty wyznaniowej).
Sankcje: Za łamanie norm przewidziane są określone konsekwencje (kary prawne lub odrzucenie przez grupę).
Prześlij komentarz